آخرین مطالب

انحصار مالکیت برای انبوه‌سازان چالش طرح «اقدام ملّی مسکن»! برنامه ریزی مسکن

انحصار مالکیت برای انبوه‌سازان چالش طرح «اقدام ملّی مسکن»!

  بزرگنمایی:

معمار شهر - به گزارش مقاومتی نیوز بر اساس گزارش بانک مرکزی در اردیبهشت ماه سال 1398، متوسط قیمت یک متر مربع واحد مسکونی در شهر تهران به 12.7 میلیون تومان رسیده که نسبت به ماه مشابه سال قبل 112 درصد افزایش نشان می‌دهد.

همچنین به دلیل رشد 2 برابری قیمت مسکن طی یک سال اخیر، دهک‌های متوسط و رو به پایین به مرور قدرت خرید خود را از دست داده و همین عامل موجب کاهش تعداد معاملات گشته است. به طوری که تعداد معاملات واحدهای مسکونی در شهر تهران در اردیبهشت ماه به 12128 واحد رسید که نسبت به ماه مشابه سال قبل 36.5 درصد کاهش داشته است.

طرح اقدام ملی مسکن دردی را از مردم دوا خواهد کرد؟

در این بین وزارت راه و شهرسازی به عنوان متولی بخش مسکن به منظور بهبود وضعیت این حوزه، طرح «اقدام ملی» را در تاریخ 8 خرداد 98 به مدیران کل استان‌ها و سازمان ملی زمین و مسکن ابلاغ کرد. این طرح جهت تقویت تولید مسکن و افزایش عرضه واحدهای مسکونی ارائه شد.

در طرح مذکور، تولید 400 هزار واحد مسکونی شامل 200 هزار واحد در شهر‌های جدید، 100 هزار واحد در شهر‌های زیر 50 هزار نفر و 100 هزار واحد در بافت‌های فرسوده در دو سال 98 و 99 دیده شده است.

واگذاری زمین دولتی برای مشارکت با انبوه‌سازان، کاهش 50 درصدی هزینه صدور پروانه و مجوزها، اعطای تسهیلات 25 میلیون تومانی ساخت با نرخ سود صفر درصد و خرید مصالح با تخفیف 30 درصدی از برنامه‌های طرح اقدام ملی مسکن است.

در خصوص طرح اقدام ملی باید گفت علی‌رغم اینکه تصمیم برای تحریک تولید امری مناسب است؛ اما میزان هدف‌گذاری بسیار اندک است و پاسخگوی انباشت تقاضا در کشور نخواهد بود.

در حال حاضر با توجه به کاهش 50 درصدی ساخت و ساز طی 7 سال اخیر، بیش از 3.5 میلیون انباشت تقاضا در بخش مسکن وجود دارد و ساخت 400 هزار واحد مسکونی طی دو سال پاسخگوی این حجم بالای تقاضا نخواهد بود.

همچنین جامعه در دو سال آینده سالانه به یک میلیون واحد مسکونی جدید نیز نیاز دارد که با وجود ساخت این 400 هزار واحد نیز در پایان سال 99 انباشت تقاضا به بیش از 5 میلیون خواهد رسید.

نکته دیگری که وزارت راه و شهرسازی باید به آن توجه داشته باشد، شرایط حال حاضر بخش مسکن است؛ در شرایطی که اجاره‌بها افزایش چشمگیری یافته و مردم دیگر قادر به خرید مسکن متناسب با نیاز خود نیستند، ارائه راهکاری که پس از دو سال به سرانجام می‌رسد، اثرگذاری قابل توجهی نخواهد داشت.

انحصار مالکیت برای انبوه‌سازان چالش مهم طرح «اقدام ملّی مسکن»

از دیگر اشکالات این طرح نحوه قرارداد مشارکتی بین بخش خصوصی و وزارت راه و شهرسازی است؛ در این طرح وزارت راه و شهرسازی قصد دارد هزینه زمین، پروانه ساختمانی و حتی مصالح را برای سازندگان کاهش دهد و یا به صفر برساند تا مسکن‌هایی با قیمت پایین‌تر ساخته و به مردم تحویل داده شود؛ اما سؤال اینجاست که چه تضمینی وجود دارد که انبوه‌سازان واحدهای خود را با قیمت تمام شده و در زمان مناسب به مردم عرضه کنند؟

این نوع قرارداد، به ایجاد مالکیت برای سازنده منجر می‌شود؛ لذا سازنده می‌تواند مسکن را به قیمت روز بازار یا حتی گران‌تر فروخته و سهم خود را از این مشارکت دریافت کند. در نتیجه، این روش قراردادی تأثیر مشخصی در کاهش قیمت مسکن و به‌تبع آن خانه‌دار شدن اقشار مختلف مردم نخواهد داشت.

همچنین با توجه به اینکه با گذر زمان، قیمت زمین بسیار بیشتر از هزینه ساخت مسکن افزایش می‌یابد و هر چه زمان ساخت پروژه طولانی‌تر شود، هزینه ساخت نسبت به قیمت نهایی مسکن کمتر شده و در نهایت سهم آورده انبوه‌ساز بسیار کمتر خواهد شد، در این شرایط افزایش تعداد خانه‌های خالی دور از انتظار نخواهد بود.

علاوه بر این، به دلیل ایجاد مالکیت برای انبوه‌ساز، برخی از آنان که مانعی برای احتکار واحد نوساز خود نمی‌بینند، از عرضه این واحدها در دوران کاهش تقاضا خودداری می‌کنند و در زمانی که قیمت‌ها با رشد قابل‌توجهی مواجه شود، واحدهای خود را با قیمت‌های بالا به فروش می‌رسانند.

سیاست‌گذاری‌ها در بخش مسکن باید به گونه‌ای باشد که تسهیلات و مشوق‌های در نظر گرفته شده، به متقاضی واقعی و نهایی برسد؛ چراکه در غیر این صورت با این نوع قرارداد آنچه در عمل اتفاق میفتد، سود سرشار و انحصار مالکیت برای عده‌ای محدود از انبوه‌سازان و همچنین افزایش قیمت‌ها و نابسامانی بازار مسکن برای متقاضیان واقعی مسکن است.

از این رو وزارتخانه مزبور به جای مشارکت باید مدیریت ساخت را در دست بگیرد و زمین‌ها را صرفاً جهت ساخت به پیمانکاران تحویل داده و در پایان حق‌الزحمه سازندگان را پرداخت کند تا واحدهای مسکونی ساخته شده با حذف قیمت زمین با قیمتی کمتر دست خریداران قرار گیرد.

بهبود وضعیت مسکن نیازمند خروج تقاضاهای سوداگرانه

نکته مهم دیگری که باید ذکر کرد، بحث تبدیل مسکن از کالای مصرفی به سرمایه‌ای است؛ بر اساس داده‌ سرشماری‌های کشور در 10 سال اخیر معادل 77 درصد از تقاضای مسکن موجود، به دست مصرف‌کننده واقعی نرسیده و به دلایل غیر سکونت و جهت افزایش دارایی و یا سوداگری خریداری شده است؛ یعنی افرادی خاص بخش عمده‌ای از خانه‌ها را خریداری کردند و با این اقدام نبض قیمت را در دست خود گرفته‌اند و مسلماً افزایش قیمت‌ به سودشان خواهد بود.

بنابراین در صورتی که دولت و بالأخص وزارت راه و شهرسازی در پی تنظیم و کنترل بازار مسکن است، باید اولویت خود را در خروج تقاضاهای سوداگرانه قرار دهند و سپس به راهکارهایی از جمله حمایت از تولید بپردازد؛ زیرا تولید مسکن بدون کنترل تقاضای سوداگرانه موجب افزایش تعداد خانه‌های خالی و ایجاد انحصار در بازار ملک می‌شود.

بنابراین انجام هر راهکاری بدون توجه به رفع ریشه‌ای مشکل بازار مسکن که همان سوداگری است، صرفاً راهکار موقت بوده و عدم موفقیت سیاست‌هایی که تاکنون انجام شده نیز گواه این ادعاست.

اغلب کشورهای دنیا به منظور مقابله با سوداگری و جلوگیری از سرمایه‌ای شدن مسکن از مالیات بر عایدی سرمایه استفاده می‌کنند که همواره نتیجه مطلوبی در این زمینه داشته است.

طرح مالیات بر عایدی سرمایه نیز در ابتدای سال 97 در کمیسیون اقتصادی مجلس مطرح شد و با وجود تصویب کلیات آن، هنوز بررسی جزئیات آن در مجلس صورت نگرفته و دولت نیز برخلاف قولی که داده بود، تاکنون لایحه‌ای در این زمینه به مجلس ارائه نداده است.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

آخرین اخبار

یادبودهای 23 شهریورماه ...

مسجد فضای مناسبی برای تألیف به معمار می‌دهد / معماری ایرانی با جوهره درونی بنا تعریف می‌شود / روایت شهاب‌الدین ارفعی از نگاه حاکم بر ساخت مساجد

انتشار فراخوان جشنواره نوآفرینی در مبلمان شهری

همچنان کتاب‌های کم ارزش معماری منتشر می‌شوند / مطالعات هنری در نسل معماران جدید کمرنگ است

سومین نمایشگاه "ابژه" برگزار می‌شود / روایت تأثیرگذاری مجسمه- مبلمان بر تعاملات بشری

انتشار فراخوان مسابقه طراحی محور "ره باغ نعیم"

اعلام آمادگی 206 شهر برای پیوستن به شبکه شهرهای خلاق و تمدید فراخوان

عدم رعایت قوانین در ساخت ساختمان های مجلس/تشکیل جلسه برای بارگذاری ساختمان در اطراف مجلس !

پاسخی برای نیاز مسکن : 30 متری های نقلی می‌آیند؟

یادبودهای 22 شهریورماه ...

پاسداشت کلیسای نوتردام در شهرک معماری فرانسه

آشنایی با حمام چهار فصل اراک

بسیاری از پروژه های کوچک مقیاس اثرگذاری بیشتر بر تصویر ذهنی مردم دارد

پیش‌بینی ساخت 4500 واحد مسکونی در پایتخت در قالب طرح اقدام ملی تولید مسکن

کمک به خانه‌دار شدن اقشار متوسط و کم‌درآمد با پشتوانه پژوهشی و تحقیقاتی/تصویب اصلاحات پیشنهادی قانون پیش‌فروش ساختمان، ابزاری برای تنوع بخشیدن به بازار مسکن است

ترویج پیاده روی در پایتخت / حمایت شورا از تبلیغات در چارچوب قوانین در بدنه اتوبوس‌ها

حضور کارشناسان شهرسازی در دیوان عدالت اداری، راه مقابله با تغییر کاربری ساختمان

موافقت شورای حل اختلاف با زیست شبانه/ شهرداری برنامه ارائه کند

لزوم اجرای فوری رای دیوان عدالت اداری در حوزه نظام مهندسی

زیرساخت‌های فنی و اجرایی لازم طرح جامع باید فراهم شود

یادبودهای 21 شهریورماه ...

سردرگمی معماری امروز ایران !

وام مسکن معادل قیمت چند متر خانه است؟

ساختمانی که بیش از دو برابر نیاز مصرفی، الکتریسیته تولید می‌کند

معماری امروز برای تعالی به فضایی شفاف و گفت‌وگو محور نیاز دارد

لزوم تغییر اقلیم در معماری

نظام مهندسی ساختمان از ناپاکی‌ها پاک می‌شود؟ !

راه اندازی "موزه اسباب بازی" در اراضی عباس آباد

اندیشه‌های محمدکریم پیرنیا بازخوانی می‌شود

سامانه ملی املاک و اسکان تا پایان امسال راه‌اندازی می‌شود/اخذ مالیات از خانه‌های خالی با راه‌اندازی سامانه املاک و اسکان

سقفی سبز برای بی‌خانمان‌های لس‌آنجلس!

هنر اسلامی بسیار پیچیده است و به معناشناسی نیاز دارد/ ایران نتوانسته از گنجینه‌های هنری خود بهره‌برداری مناسبی کند !

وداع با خانه‌های خویشاوند طبیعت/احیای معماری بومی شاید وقتی دیگر!

بهترین و بدترین شهر شناخته شده دنیا برای زندگی

یادبودهای 19 شهریورماه ...

8 متر زیر خاک کربلا چه خبر است؟!

تذکر عضو هیئت رئیسه شورای شهر به وزیر راه و شهرسازی!

ارزیابی سیاست‌های کلی پیشگیری و کاهش خطرات حوادث غیرمترقبه در کمیته تخصصی مجمع تشخیص

یادبودهای 18 شهریورماه ...

27 درصد یعنی 524 هزار نفر از جمعیت شهری آذربایجان‌غربی در بافت‌های ناکارآمد زندگی می‌کنند!

پیشرفت چشمگیر بازسازی در مناطق سیل زده / عملیات ساخت 54 هزار واحد مسکونی به پایان رسید

قیمت‌گذاری مسکن کار پوپولیست‌هاست!

دیواره بزرگراه همت اصفهان می‌تواند به جاذبه شهری تبدیل شود

دلالان خون مهندسان را در شیشه کرده‌اند !

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور به ترکیب چهار شورای عالی اضافه شد

خرید 1000 دستگاه جدید شتاب‌نگار در دستور کار قرار دارد

محیط و اماکن عمومی افراد دارای معلولیت مناسب‌سازی می‌شود/راه‌اندازی سامانه پیامکی «معبر» در ارتباط با مناسب‌سازی اماکن عمومی معلولان

یادبودهای 17 شهریورماه ...

نکاتی درباره دستور توقف پروژه‌های زیر 30 درصد مسکن مهر!

نمای ساختمان متعلق به فضای عمومی شهر و جزء حقوق شهروندی است